صفحه اینستاگرام اکونومی نیوز گزیده خبرهای اکونومی نیوز را در اینستاگرام دنبال کنید .
قیمت ارز،طلا،بیت کوین ، خبرهای تجاری و اقتصادی
اکونومی نیوز / سیاسی

رحیم‌پور ازغدی: به نام برجام دست‌های شهید فخری زاده را بستند مخالفان داخلی پروژه او، نه حاضر به مناظره بودند و نه مسئولیت تصمیم‌های خود را می‌پذیرند

کد خبر 69384 1399-09-14 17:02
زمان تقریبی مطالعه 8دقیقه
عضو شورای عالی انقلاب فرهنگی نوشت: شهید فخری زاده دیدگاه امثال پوپر و پیروان ایرانیش را نه تنها غیر فلسفی بلکه منجر به فروپاشی علم می‌داند.
رحیم‌پور ازغدی: به نام برجام دست‌های شهید فخری زاده را بستند مخالفان داخلی پروژه او، نه حاضر به مناظره بودند و نه مسئولیت تصمیم‌های خود را می‌پذیرند


حسن رحیم پور ازغدی در سلسله یادداشت هایی به تحلیل نظریات مجاهد شهید محسن فخری زاده در حوزه  فیزیک و فلسفه علم  پرداخته است.
ازغدی نوشت: از همسر شهید نقل شد که وقتی در خون خود دست و پا می زده، بیشتر نگران محافظانش بوده و با فریاد از آنان خواسته جلو نیایند تا آسیب نبینند. همکارانش گفتند گرچه دو نخست وزیر رذل صهیونیست علنا نام دکتر فخری زاده را ‏بعنوان هدف اعلام کرده بودند و آمریکا و کارگزارانش تشنه به خون او بودند، در داخل کشور نیز تحت فشار و ایذا بود. به نام برجام دست هایش را بستند و با دست بسته، هدف مسلسل تروریزم دولتی غرب قرار گرفت و مخالفان داخلی پروژه او نه حاضر به مناظره بودند و نه مسئولیت تصمیم های خود را می پذیرند.
شهید فخری زاده در نقاط ربط فیزیک با فلسفه و در حلقه وصل "فلسفه علم" و معرفت شناسی با مشکلات انسان و نیازهای حیات، درگیر تالیف کتاب هایی بود و می پرسید چرا نهاد فلسفه اسلامی در صحنه نیست و تفریع فروع نو نمی کند؟ چرا تاثیر آن در علوم تجربی و علوم انسانی به درستی برای ‏دانشجویان "فلسفه علم"، تبیین نشده و فیلسوفان این عصر، تن به رویارویی جدی با مسائل بنیادین علم نمی دهند؟ کجایند مقالاتی که با مبانی فلسفه اسلامی به نقد تفسیرهای فلسفی ناشی از علوم بپردازند؟ چرا فیلسوفان امروز غالبا به ذکر مصادیق و مثال های تازه، اکتفا کرده و ‏مثلا در تدقیق و تجزیه روایت فلسفی از هستی نکوشیدند؟ حال آنکه فلسفه غرب با مبانی متشتت معرفت شناختی در معرکه، حاضر و با علوم، در تعامل زنده و با هر چالشی، نحله ای زاده و صاحب اولاد مشروع و نامشروع بسیاری شد و بر روند علوم و تطبیق یافته ها با سبک زندگی، ایفای نقش کرد؟انیشتین گفت نظریه "نسبیت"، آنقدر میوه می دهد که خود دیگر آن را نمی فهمم.
در این لحظه به یاد آوردم اینها بخشی از سوالاتی بود که سال گذشته در فیضیه و در دانشگاه تهران پرسیدیم و یکی در قم آن را دروغ و تضعیف حوزه خواند و دیگری در تهران، آن را خارج از محدوده علم! و دانشگاه دانست.
‏همچنین شهید محسن، فیزیک و فلسفه را به نحوی مرتبط می دید که اگر مرز آنها رعایت شود یکدیگر را خوراک داده و حتی اصلاح می کنند گرچه ابزارهایی کاملاً متمایز و حیطه ای مستقل دارند.  در رمزگشایی شهید دکتر فخری زاده، وقتی "ایدئولوژی" بر "جهان بینی" و جهان بینی بر "شناخت"، مبتنی است و ‏وقتی موثرترین ابزار شناخت، تجربه حسی است( از تعبیر تعمیم یافته "مشاهده" برای حس بهره می برد)، چرا نقش فیزیک در "شناخت"، دست کم گرفته شود؟ فیزیک، دریچه ای راهگشا بسوی چشم اندازی بی نظیر در مشاهده آفاق است چنانچه زیست شناسی و علوم شناختی که توسعه یافته ی علم النفس است، ‏شانی چون فیزیک دارند و البته این ارتباط ها نباید مرز و وظایف علوم را در هم ریزد و نسبیت زدگی به معنای نادرست آن، مایه اغتشاش در علم و فلسفه شود.
شهید محسن، دیدگاه امثال پوپر و پیروان ایرانیش را نه تنها غیر فلسفی بلکه منجر به فروپاشی علم می داند و  ‏تداخل بی منطق و افراطی علوم و فلسفه در یکدیگر را اخلال در هر دو می شمارد و می نویسد گرچه هرگز نخواسته ام با فیزیک به خدا برسم اما مگر با فلسفه(بدون نبوت)می توان جز به خدایی ناقص رسید؟ او قاطعانه،فیزیک را بستری کارآمد(نه بیشتر و نه کمتر) برای عرفانی مستظهر به "طبیعت شناسی" می خواند ‏و می گوید فیزیک در اندازه خود، جلوه هایی زیبا و باشکوه از حضرت حق به نمایش می گذارد و من شخصا از فیزیک نه تنها لذت حل مسئله، بلکه لذت معنوی برده ام و بر ایمانم افزوده است.
شهید محسن در شگفت است که چگونه کسانی در اروپا توانستند ‏از یک"جهان منسجم"و"مکانیک معنادار"به الحاد یا بی معنا دیدن هستی برسند؟و چرا به سهمیه تجربی و ریاضی از ذهن خود بسنده کردند؟ مگر عقل، بویژه وقتی مویدات علم، پشت آن می ایستد، راهی برای"الحاد" یا"شکاکیت"(که دشمن خونی "عقل"است) بازگذارده است؟ اینان از کدام بیراهه رفتند که به بیغوله رسیدند؟
 شهیدترور، سردار پاسدارمحسن فخری زاده، که او و همه شهدای هسته ای را باید ازجمله شهدای تمدن سازی معاصرایرانی،اسلامی دانست در نقطه وصل فیزیک و فلسفه، نظریه پردازی کرده است . او به منظر اپیستمولوژی صدرایی در فلسفه علم و ‏شباهتی میان "آزمایش فیزیکی" با "تعقل فلسفی" توجه می داد که چگونه فیزیکدان برای شناخت طبیعت، چاره ای جز دخالت در آن ندارد و همین دخالت دانشمند، واقعیت را از موقعیت "ماقبل شناخت" یعنی از نفس الامر پیشین خارج می کند و بنابراین آنچه دانشمند در طبیعت، شناسایی می کند ‏همان موجود قبل از شناسایی نیست.
برای مشاهده الکترون باید از فوتون بهره برد اما به محض تماس فوتون با الکترون، وضعیت در هم می ریزد و دیگر این الکترون، آن الکترون نیست. این نکته گرچه در فیزیک کلاسیک هم شناخته شده بود اما ارزش عملی آن را نمی دانستند. در فیزیک و در علوم آزمایشگاهی،‏امکان علم دقیق به واقعیت پدیده مادی با قطع نظر از دخالت دانشمند(که برای درک آن پدیده، ضروری است) وجود ندارد. در سطح ساده تر وقتی دماسنج را وارد آب می کنید تا دمای آن را اندازه بگیرید، از آب، انرژی هایی می گیرید و به آن انرژی هایی می دهید؛ پس آب اندازه گیری شده، آب دیگری است  ‏و در هیچ آزمایشگاهی،"آب پیش از اندازه گیری" عینا قابل اندازه گیری نیست و انحراف محاسبه هرگز به صفر نمی رسد. در فیزیک جدید نیز فوتون، کوچکترین ابزار مشاهده با کمترین تاثیر در واقعیت، نمی تواند مانع خطا شود و البته چاره ای از این خطا در فیزیک نیست.
برادر شهید می پرسد وقتی در فیزیک، ‏"عالم و معلوم" بر یکدیگر تاثیری چنین متقابل می گذارند به حدی که واقعیت نفس الامری، جدا از دخالت فیزیکدان و فیزیکدان بدون تاثر از آزمایش، قابل آزمایش نیست چرا مثلا به معرفت شناسی ملاصدرا و علم النفس حکمت متعالیه توجه نکنیم که چگونه در "نظریه تجرید" صدرایی، ‏مراتب ادراک، وابسته به میزان تجرید است، یعنی با تجرید ناقص تر به "ادراک حسی" و وقتی بیشتر شود به "ادراک خیالی" و با تجرید کامل تر به "ادراک عقلی" می رسیم؛ بنابراین پابه پای مراحل ادراک، هم "درک کننده" و هم "درک شونده"، هر دو ارتقا می یابند. آنچه مانع ادراک وجهی از حقیقت می شود ‏از عوارض ماهیت نیست بلکه نحوه وجود و عینا خود واقعیت است که ماهیت با آن موجود می شود و این یعنی که سخن از یک مرتبه از یک حقیقت نیست بلکه با تجرید کمتر، به واقعیت محسوس، با تجرید بیشتر به صور خیالی و آنگاه به ادراک عقلی ارتقا می یابید. بنابراین شناخت حقیقت نفس الامری هم مستقل از ‏ادراک فیلسوف ممکن نیست و این محدودیت، ناشی از محدودیت ابزار و امری عارضی نیست بلکه ذاتی و ناشی از تاثیر متقابل ناظر و منظور در یکدیگر است.
برادر محسن به حوزه و دانشگاه یادآوری می کند که بسیاری سرفصل ها در فلسفه اسلامی اعم از سینوی و صدرایی و اشراقی و حتی عرفان نظری وجود دارند که ‏هنوز در مورد اثرگذاری و اثرپذیری آن ها در فلسفه علم و از جمله فیزیک بحث جدی و پیگیر نشده است.
  شهید محسن سپس به چالش هایی اشاره می کند که گفته می شد فیزیک جدید در حوزه معرفت تجربی،فلسفی و حتی عرفانی به وجود آورده که علاوه بر اینکه توسط پاره ای نحله ها برای اثبات حقانیت خود ‏به غلط، سوء استفاده شده، هر دسته از فیلسوفان فیزیک نیز در باب  مهمترین چالش به وجود آمده  پاسخی متفاوت دادند. یکی "نقض علیت"، دسته دیگر، تغییر در مفهوم "نظریه اندازه گیری" و...اما برادر فخری زاده، چالش عمده به وجود آمده را خودزنی و زیرسوال بردن فیزیک از طریق ضربه به ‏"ارزش معلومات تجربی" می داند، چه از این پس، معلوم نخواهد بود که  یافته های علوم  تجربی تا چه میزان بازنمود واقعیت هستی و هستی واقعی است؟
نظریه پرداز شهید، مثال می زند که اینشتین بر اساس یافته های ماکس پلانک برای نور، ماهیتی دوگانه قائل بود و آن را از سویی ذره و "فوتون" و ‏از طرفی "موج" دانست و این یک چاله معرفتی است زیرا وقتی در یک آزمایش، خاصیت موجی نور و در دیگری خاصیت ذره ای آن مشاهده شود یعنی بسته به نوع ترتیبات آزمایش، "نور" هربار یکی از خواص خود را بروز می دهد و این پدیده در کل طیف الکترومغناطیس جاری است.
فخری زاده یادآوری میکند که ‏"دوبروی" نیز تأسی به "اینشتین" می کند حال آنکه  سؤال مهمتر این بود که اصولا فوتون چیست؟ و ذره مادی الکترون در واقع و نفس الامر چیست؟ موج است یا ذره یا حالتی دیگر از وجود؟ ماهیت الکترون چیست پیش از آنکه به مشاهده درآید؟ نه فیزیک و نه فلسفه پاسخی ندادند و با آنکه حدود صد سال از ‏تکامل این دو نظریه می گذرد حتی یک پیشنهاد تجربی هم ارائه نشده است.
شهیدمحسن در مثالی دیگر این وضعیت را در تئوری های آرایش ذرات در هسته اتم به پرسش می گذارد. کدام مدل هسته ای، جامع نظریه ها  و قادر به توجیه همه آزمایش هاست؟  پاسخ این است که هیچ کس نمی داند.
بازنشر از خبرفـوری

کلمات کلیدی »



مطالب دیگر از اکونومی نیوز / سیاسی



پربیننده های ماه
پر بیننده های هفته
خبرهای مرتبط را دنبال کنید